Η ενδομητρίωση είναι μια καλοήθης, χρόνια πάθηση, κατά την οποία ιστός παρόμοιος με το ενδομήτριο αναπτύσσεται έξω από τη μήτρα. Η έκταση της νόσου μπορεί να διαφέρει σημαντικά – από μικρές επιφανειακές εστίες έως βαθιά διηθητική ενδομητρίωση με συμμετοχή διαφορετικών οργάνων της πυέλου.

Χαρακτηριστικό σύμπτωμα είναι ο πόνος, ο οποίος συχνά σχετίζεται με τον εμμηνορροϊκό κύκλο. Ωστόσο, η ενδομητρίωση μπορεί επίσης να προκαλεί ελάχιστα ή καθόλου συμπτώματα και να διαγνωστεί στο πλαίσιο διερεύνησης υπογονιμότητας.

Πιθανά συμπτώματα

Συχνά συμπτώματα περιλαμβάνουν:

• έντονο πόνο κατά την έμμηνο ρύση
• χρόνιο ή επαναλαμβανόμενο πόνο στην κάτω κοιλιακή χώρα και την πύελο
• πόνο κατά τη σεξουαλική επαφή
• πόνο κατά την αφόδευση ή την ούρηση, ιδιαίτερα κατά τη διάρκεια της περιόδου
• έντονη ή ακανόνιστη αιμορραγία
• δυσκολία επίτευξης εγκυμοσύνης
• συμπτώματα από το έντερο ή την ουροδόχο κύστη που σχετίζονται με τον κύκλο

Η ένταση των συμπτωμάτων δεν αντικατοπτρίζει πάντα την έκταση της νόσου. Ακόμη και μικρές εστίες ενδομητρίωσης μπορεί να προκαλέσουν σημαντικό πόνο.

Διάγνωση

Η διερεύνηση ξεκινά με λεπτομερές ιατρικό ιστορικό και προσεκτική αξιολόγηση των συμπτωμάτων. Η γυναικολογική εξέταση και ιδιαίτερα το στοχευμένο διακολπικό υπερηχογράφημα μπορούν να προσφέρουν σημαντικές πληροφορίες για την παρουσία ενδομητρίωσης, ενδομητριωμάτων των ωοθηκών ή βαθιά διηθητικής νόσου.

Σε συγκεκριμένες περιπτώσεις μπορεί να είναι χρήσιμη περαιτέρω απεικόνιση, όπως μαγνητική τομογραφία (MRI).

Σε επιλεγμένες περιπτώσεις μπορεί να πραγματοποιηθεί λαπαροσκόπηση, τόσο για περαιτέρω διερεύνηση όσο και για ταυτόχρονη χειρουργική αντιμετώπιση.

Εξατομικευμένη αντιμετώπιση

Δεν χρειάζεται κάθε περίπτωση ενδομητρίωσης χειρουργική επέμβαση. Η κατάλληλη θεραπεία εξαρτάται, μεταξύ άλλων, από το είδος και την ένταση των συμπτωμάτων, την έκταση και την εντόπιση της νόσου, καθώς και από την επιθυμία για μελλοντική εγκυμοσύνη.

Ανάλογα με την περίπτωση, οι θεραπευτικές επιλογές μπορεί να περιλαμβάνουν:

• φαρμακευτική αντιμετώπιση του πόνου
• ορμονική θεραπεία
• παρακολούθηση σε κατάλληλες περιπτώσεις
• χειρουργική αντιμετώπιση
• κατάλληλα προσαρμοσμένη θεραπευτική στρατηγική σε περίπτωση επιθυμίας για εγκυμοσύνη

Στόχος είναι η αποτελεσματική μείωση των συμπτωμάτων, αποφεύγοντας παράλληλα μη απαραίτητες επεμβάσεις.

Ελάχιστα επεμβατική χειρουργική αντιμετώπιση

Όταν υπάρχει ιατρική ένδειξη για χειρουργική θεραπεία, η επέμβαση πραγματοποιείται συνήθως ελάχιστα επεμβατικά με λαπαροσκόπηση ή – σε κατάλληλες σύνθετες περιπτώσεις – με ρομποτικά υποβοηθούμενη χειρουργική.

Στόχος της επέμβασης είναι η όσο το δυνατόν πληρέστερη αφαίρεση των ορατών εστιών ενδομητρίωσης, η λύση των συμφύσεων και ταυτόχρονα η καλύτερη δυνατή διατήρηση των υγιών ιστών και σημαντικών ανατομικών δομών.

Ιδιαίτερα στη βαθιά διηθητική ενδομητρίωση, ο ακριβής χειρουργικός σχεδιασμός έχει μεγάλη σημασία, καθώς η νόσος μπορεί να επηρεάζει, μεταξύ άλλων, το έντερο, την ουροδόχο κύστη, τους ουρητήρες ή άλλες δομές της πυέλου.

Ως έμπειρος χειρουργός στην ελάχιστα επεμβατική και ρομποτική γυναικολογική χειρουργική, ο Δρ. Αρσενάκης διαθέτει την απαραίτητη χειρουργική εμπειρία για την αξιολόγηση ακόμη και σύνθετων ευρημάτων και τον σχεδιασμό της κατάλληλης θεραπευτικής στρατηγικής.

Η ενδομητρίωση είναι κάτι περισσότερο από πόνος περιόδου. Η στοχευμένη διάγνωση και η κατάλληλη θεραπεία μπορούν να συμβάλουν ουσιαστικά στη μείωση των συμπτωμάτων και στη βελτίωση της ποιότητας ζωής.